भोजशृङ्गारप्रकाशः - Sahitya | Sahitya | Rikamrit
Home All Resources
Vidyakendra
Vidyakendra Home
Back to Sahitya

Texts

raghuvamsa kumarasambhava kiratarjuniya shishupalavadha amarushataka shatakatrayam shakuntalam pancatantra kadambari shringaraprakasha meghaduta rtusamhara naishadhiya bhattikavya

Settings

16

Bookmarks

No bookmarks yet

भोजशृङ्गारप्रकाशः

Enable Parallel


Showing 321 to 330 of 1087 verses
केनासीनः सुखमकरूणेनाकरादुद्धतस्त्वं विक्रेतुं वा त्वमभिलषितः केन देशान्तरेऽस्मिन्।

यस्मिन्वित्तव्ययभरसहो ग्राहकस्तावदास्तां नास्ति भ्रातर्मरकतमणे ! त्वत्परीक्षाक्षमोऽपि॥ ८१॥

उच्यते— यत्रोपमानमेव प्रयुक्तं प्रतीयमानाभिधीयमानगुणमुपमेयं गमयति, तत्रैवान्योक्त‍यादयो भवन्ति। इह तु नोपमानं प्रयुज्यते। किं तर्हि ? तद्विशेषणं सर्वनाम; तेन प्रथमोदाहरणे नान्योक्तिः, द्वितीयोदाहरणे तु न समासोक्तिरिति।

यद्येवमध्यासात्मिका तद्भावापत्तिः कस्मान्न भवति ? यथैष बालाबाहुमूले बालचन्द्रमाः; यथा वा— (माघ. १५.६३)

किमहो नृपाः समममीभिरूपपतिसुतैर्न पञ्चभिः।

वध्यमभिहत भुजिष्यममुं सह चानया स्थविरराजकन्यया॥ ८२॥

इति

उच्यते नात्र सर्वनाम्‍नामेव प्रयोगः। किं तर्हि ? विशेष्याणामपीति युज्यते तद्भावापत्तिः। 'चन्द्रज्योत्स्ना' इत्यादौ तु सर्वनामाध्यासे समाधिलक्षणयोगा— दुपचारगौण्येवैषा भवित। यथा च धर्मिणोऽप्यध्यासे समाधिरूपपद्यते तथाग्रतो वक्ष्याम इति।

(३. लक्षणा)

लक्षणा द्विविधा— १. लक्षणा, २. लक्षितलक्षणा च।

Showing 321 to 330 of 1087 verses