अथेदमारभ्यतेऽपरीक्षित-कारकं नाम पञ्चमं तन्त्रम् । तस्यायमादिमः श्लोकः—
कुदृष्टं कुपरिज्ञातं कुश्रुतं कुपरीक्षितम् । तन्नरेण न कर्तव्यं नापितेनात्र यत्कृतम् ॥
Metre: अनुष्टुप्
तद्यथानुश्रूयते-अस्ति दाक्षिणात्ये जनपदे पाटलिपुत्रं नाम नगरम् । तत्र मणिभद्रो नाम श्रेष्ठी प्रतिवसति स्म । तस्य च धर्मार्थ-काम-मोक्ष-कर्माणि कुर्वतो विधि-वशाद्धन-क्षयः सञ्जातः । ततो विभव-क्षयादपमान-परम्परया परं विषादं गतः । अथान्यदा रात्रौ सुप्तिश्चिन्तितवान्-अहो धिगियं दरिद्रता । उक्तं च—
शीलं शौचं क्षान्तिर्दाक्षिण्यं मधुरता कुले जन्म । न विराजन्ति हि सर्वे वित्त-विहीनस्य पुसुषस्य ॥
Metre: आर्या (१२, १८, १२, १५)
मानो वा दर्पो वा विज्ञानं विभ्रमः सुबुद्धिर्वा । सर्वं प्रणश्यति समं वित्त-विहीनो यदा पुरुषः ॥
Metre: आर्या (१२, १८, १२, १५)
प्रतिदिवसं याति लयं वसन्त-वाताहतेव शिशिर-श्रीः । बुद्धिर्बुद्धिमतामपि कुटुम्ब-भर-चिन्तया सततम् ॥
Metre: आर्या (१२, १८, १२, १५)
नश्यति विपुलमतेरपि बुद्धिः पुरुषस्य मन्द-विभवस्य । घृत-लवण-तैल-तण्डुल-वस्त्रेन्धन-चिन्तया सततम् ॥
Metre: आर्या (१२, १८, १२, १५)
गणनमिव नष्ट-तारकं सुष्कमिव सरः श्मशानमिव रौद्रम् । प्रिय-दर्शनमपि रूक्षं भवति गृहं धन-विहीनस्य ॥
न विभाव्यन्ते लघवो वित्त-विहीनाः पुरोऽपि निवसन्तः । सततं जात-विनष्टाः पयसामिव बुद्बुदाः पयसि ॥
Metre: आर्या (१२, १८, १२, १५)