Mahābhārata Reader

अर्जुनस्तु नरव्याघ्र सुशर्मप्रमुखान्नृपान् । अनयत्प्रेतराजस्य भवनं सायकैः शितैः ॥

सुशर्मापि ततो बाणैः पार्थं विव्याध संयुगे । वासुदेवं च सप्तत्या पार्थं च नवभिः पुनः ॥

तान्निवार्य शरौघेण शक्रसूनुर्महारथः । सुशर्मणो रणे योधान्प्राहिणोद्यमसादनम् ॥

ते वध्यमानाः पार्थेन कालेनेव युगक्षये । व्यद्रवन्त रणे राजन्भये जाते महारथाः ॥

उत्सृज्य तुरगान्केचिद्रथान्केचिच्च मारिष । गजानन्ये समुत्सृज्य प्राद्रवन्त दिशो दश ॥

अपरे तुद्यमानास्तु वाजिनागरथा रणात् । त्वरया परया युक्ताः प्राद्रवन्त विशां पते ॥

पादाताश्चापि शस्त्राणि समुत्सृज्य महारणे । निरपेक्षा व्यधावन्त तेन तेन स्म भारत ॥

वार्यमाणाः स्म बहुशस्त्रैगर्तेन सुशर्मणा । तथान्यैः पार्थिवश्रेष्ठैर्न व्यतिष्ठन्त संयुगे ॥

तद्बलं प्रद्रुतं दृष्ट्वा पुत्रो दुर्योधनस्तव । पुरस्कृत्य रणे भीष्मं सर्वसैन्यपुरस्कृतम् ॥

सर्वोद्योगेन महता धनंजयमुपाद्रवत् । त्रिगर्ताधिपतेरर्थे जीवितस्य विशां पते ॥

स एकः समरे तस्थौ किरन्बहुविधाञ्शरान् । भ्रातृभिः सहितः सर्वैः शेषा विप्रद्रुता नराः ॥

तथैव पाण्डवा राजन्सर्वोद्योगेन दंशिताः । प्रययुः फल्गुनार्थाय यत्र भीष्मो व्यवस्थितः ॥

जानन्तोऽपि रणे शौर्यं घोरं गाण्डीवधन्वनः । हाहाकारकृतोत्साहा भीष्मं जग्मुः समन्ततः ॥

ततस्तालध्वजः शूरः पाण्डवानामनीकिनीम् । छादयामास समरे शरैः संनतपर्वभिः ॥

एकीभूतास्ततः सर्वे कुरवः पाण्डवैः सह । अयुध्यन्त महाराज मध्यं प्राप्ते दिवाकरे ॥

सात्यकिः कृतवर्माणं विद्ध्वा पञ्चभिरायसैः । अतिष्ठदाहवे शूरः किरन्बाणान्सहस्रशः ॥

तथैव द्रुपदो राजा द्रोणं विद्ध्वा शितैः शरैः । पुनर्विव्याध सप्तत्या सारथिं चास्य सप्तभिः ॥

भीमसेनस्तु राजानं बाह्लिकं प्रपितामहम् । विद्ध्वानदन्महानादं शार्दूल इव कानने ॥

आर्जुनिश्चित्रसेनेन विद्धो बहुभिराशुगैः । चित्रसेनं त्रिभिर्बाणैर्विव्याध हृदये भृशम् ॥

समागतौ तौ तु रणे महामात्रौ व्यरोचताम् । यथा दिवि महाघोरौ राजन्बुधशनैश्चरौ ॥

तस्याश्वांश्चतुरो हत्वा सूतं च नवभिः शरैः । ननाद बलवन्नादं सौभद्रः परवीरहा ॥

हताश्वात्तु रथात्तूर्णमवप्लुत्य महारथः । आरुरोह रथं तूर्णं दुर्मुखस्य विशां पते ॥

द्रोणश्च द्रुपदं विद्ध्वा शरैः संनतपर्वभिः । सारथिं चास्य विव्याध त्वरमाणः पराक्रमी ॥

पीड्यमानस्ततो राजा द्रुपदो वाहिनीमुखे । अपायाज्जवनैरश्वैः पूर्ववैरमनुस्मरन् ॥

भीमसेनस्तु राजानं मुहूर्तादिव बाह्लिकम् । व्यश्वसूतरथं चक्रे सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥

ससंभ्रमो महाराज संशयं परमं गतः । अवप्लुत्य ततो वाहाद्बाह्लिकः पुरुषोत्तमः । आरुरोह रथं तूर्णं लक्ष्मणस्य महारथः ॥

सात्यकिः कृतवर्माणं वारयित्वा महारथः । शरैर्बहुविधै राजन्नाससाद पितामहम् ॥

स विद्ध्वा भारतं षष्ट्या निशितैर्लोमवाहिभिः । ननर्तेव रथोपस्थे विधुन्वानो महद्धनुः ॥

तस्यायसीं महाशक्तिं चिक्षेपाथ पितामहः । हेमचित्रां महावेगां नागकन्योपमां शुभाम् ॥

तामापतन्तीं सहसा मृत्युकल्पां सुतेजनाम् । ध्वंसयामास वार्ष्णेयो लाघवेन महायशाः ॥

अनासाद्य तु वार्ष्णेयं शक्तिः परमदारुणा । न्यपतद्धरणीपृष्ठे महोल्केव गतप्रभा ॥

वार्ष्णेयस्तु ततो राजन्स्वां शक्तिं घोरदर्शनाम् । वेगवद्गृह्य चिक्षेप पितामहरथं प्रति ॥

वार्ष्णेयभुजवेगेन प्रणुन्ना सा महाहवे । अभिदुद्राव वेगेन कालरात्रिर्यथा नरम् ॥

तामापतन्तीं सहसा द्विधा चिच्छेद भारत । क्षुरप्राभ्यां सुतीक्ष्णाभ्यां सान्वकीर्यत भूतले ॥

छित्त्वा तु शक्तिं गाङ्गेयः सात्यकिं नवभिः शरैः । आजघानोरसि क्रुद्धः प्रहसञ्शत्रुकर्शनः ॥

ततः सरथनागाश्वाः पाण्डवाः पाण्डुपूर्वज । परिवव्रू रणे भीष्मं माधवत्राणकारणात् ॥

ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं लोमहर्षणम् । पाण्डवानां कुरूणां च समरे विजयैषिणाम् ॥