Mahābhārata Reader

प्राप्तमप्रतिमं दुःखं रामेण भरतर्षभ । रक्षसा जानकी तस्य हृता भार्या बलीयसा ॥

आश्रमाद्राक्षसेन्द्रेण रावणेन विहायसा । मायामास्थाय तरसा हत्वा गृध्रं जटायुषम् ॥

प्रत्याजहार तां रामः सुग्रीवबलमाश्रितः । बद्ध्वा सेतुं समुद्रस्य दग्ध्वा लङ्कां शितैः शरैः ॥

कस्मिन्रामः कुले जातः किंवीर्यः किंपराक्रमः । रावणः कस्य वा पुत्रः किं वैरं तस्य तेन ह ॥

एतन्मे भगवन्सर्वं सम्यगाख्यातुमर्हसि । श्रोतुमिच्छामि चरितं रामस्याक्लिष्टकर्मणः ॥

अजो नामाभवद्राजा महानिक्ष्वाकुवंशजः । तस्य पुत्रो दशरथः शश्वत्स्वाध्यायवाञ्शुचिः ॥

अभवंस्तस्य चत्वारः पुत्रा धर्मार्थकोविदाः । रामलक्ष्मणशत्रुघ्ना भरतश्च महाबलः ॥

रामस्य माता कौसल्या कैकेयी भरतस्य तु । सुतौ लक्ष्मणशत्रुघ्नौ सुमित्रायाः परंतपौ ॥

विदेहराजो जनकः सीता तस्यात्मजा विभो । यां चकार स्वयं त्वष्टा रामस्य महिषीं प्रियाम् ॥

एतद्रामस्य ते जन्म सीतायाश्च प्रकीर्तितम् । रावणस्यापि ते जन्म व्याख्यास्यामि जनेश्वर ॥

पितामहो रावणस्य साक्षाद्देवः प्रजापतिः । स्वयंभूः सर्वलोकानां प्रभुः स्रष्टा महातपाः ॥

पुलस्त्यो नाम तस्यासीन्मानसो दयितः सुतः । तस्य वैश्रवणो नाम गवि पुत्रोऽभवत्प्रभुः ॥

पितरं स समुत्सृज्य पितामहमुपस्थितः । तस्य कोपात्पिता राजन्ससर्जात्मानमात्मना ॥

स जज्ञे विश्रवा नाम तस्यात्मार्धेन वै द्विजः । प्रतीकाराय सक्रोधस्ततो वैश्रवणस्य वै ॥

पितामहस्तु प्रीतात्मा ददौ वैश्रवणस्य ह । अमरत्वं धनेशत्वं लोकपालत्वमेव च ॥

ईशानेन तथा सख्यं पुत्रं च नलकूबरम् । राजधानीनिवेशं च लङ्कां रक्षोगणान्विताम् ॥