Mahābhārata Reader

ततस्तामवसं प्रीतो रजनीं तत्र भारत । प्रसादाद्देवदेवस्य त्र्यम्बकस्य महात्मनः ॥

व्युषितो रजनीं चाहं कृत्वा पूर्वाह्णिकक्रियाम् । अपश्यं तं द्विजश्रेष्ठं दृष्टवानस्मि यं पुरा ॥

तस्मै चाहं यथावृत्तं सर्वमेव न्यवेदयम् । भगवन्तं महादेवं समेतोऽस्मीति भारत ॥

स मामुवाच राजेन्द्र प्रीयमाणो द्विजोत्तमः । दृष्टस्त्वया महादेवो यथा नान्येन केनचित् ॥

समेत्य लोकपालैस्तु सर्वैर्वैवस्वतादिभिः । द्रष्टास्यनघ देवेन्द्रं स च तेऽस्त्राणि दास्यति ॥

एवमुक्त्वा स मां राजन्नाश्लिष्य च पुनः पुनः । अगच्छत्स यथाकामं ब्राह्मणः सूर्यसंनिभः ॥

अथापराह्णे तस्याह्नः प्रावात्पुण्यः समीरणः । पुनर्नवमिमं लोकं कुर्वन्निव सपत्नहन् ॥

दिव्यानि चैव माल्यानि सुगन्धीनि नवानि च । शैशिरस्य गिरेः पादे प्रादुरासन्समीपतः ॥

वादित्राणि च दिव्यानि सुघोषाणि समन्ततः । स्तुतयश्चेन्द्रसंयुक्ता अश्रूयन्त मनोहराः ॥

गणाश्चाप्सरसां तत्र गन्धर्वाणां तथैव च । पुरस्ताद्देवदेवस्य जगुर्गीतानि सर्वशः ॥

मरुतां च गणास्तत्र देवयानैरुपागमन् । महेन्द्रानुचरा ये च देवसद्मनिवासिनः ॥

ततो मरुत्वान्हरिभिर्युक्तैर्वाहैः स्वलंकृतैः । शचीसहायस्तत्रायात्सह सर्वैस्तदामरैः ॥

एतस्मिन्नेव काले तु कुबेरो नरवाहनः । दर्शयामास मां राजँल्लक्ष्म्या परमया युतः ॥

दक्षिणस्यां दिशि यमं प्रत्यपश्यं व्यवस्थितम् । वरुणं देवराजं च यथास्थानमवस्थितम् ॥

ते मामूचुर्महाराज सान्त्वयित्वा सुरर्षभाः । सव्यसाचिन्समीक्षस्व लोकपालानवस्थितान् ॥

सुरकार्यार्थसिद्ध्यर्थं दृष्टवानसि शंकरम् । अस्मत्तोऽपि गृहाण त्वमस्त्राणीति समन्ततः ॥

ततोऽहं प्रयतो भूत्वा प्रणिपत्य सुरर्षभान् । प्रत्यगृह्णं तदास्त्राणि महान्ति विधिवत्प्रभो ॥

गृहीतास्त्रस्ततो देवैरनुज्ञातोऽस्मि भारत । अथ देवा ययुः सर्वे यथागतमरिंदम ॥

मघवानपि देवेशो रथमारुह्य सुप्रभम् । उवाच भगवान्वाक्यं स्मयन्निव सुरारिहा ॥

पुरैवागमनादस्माद्वेदाहं त्वां धनंजय । अतः परं त्वहं वै त्वां दर्शये भरतर्षभ ॥

त्वया हि तीर्थेषु पुरा समाप्लावः कृतोऽसकृत् । तपश्चेदं पुरा तप्तं स्वर्गं गन्तासि पाण्डव ॥

भूयश्चैव तु तप्तव्यं तपः परमदारुणम् । उवाच भगवान्सर्वं तपसश्चोपपादनम् ॥

मातलिर्मन्नियोगात्त्वां त्रिदिवं प्रापयिष्यति । विदितस्त्वं हि देवानामृषीणां च महात्मनाम् ॥

ततोऽहमब्रुवं शक्रं प्रसीद भगवन्मम । आचार्यं वरये त्वाहमस्त्रार्थं त्रिदशेश्वर ॥

क्रूरं कर्मास्त्रवित्तात करिष्यसि परंतप । यदर्थमस्त्राणीप्सुस्त्वं तं कामं पाण्डवाप्नुहि ॥

ततोऽहमब्रुवं नाहं दिव्यान्यस्त्राणि शत्रुहन् । मानुषेषु प्रयोक्ष्यामि विनास्त्रप्रतिघातनम् ॥

तानि दिव्यानि मेऽस्त्राणि प्रयच्छ विबुधाधिप । लोकांश्चास्त्रजितान्पश्चाल्लभेयं सुरपुंगव ॥

परीक्षार्थं मयैतत्ते वाक्यमुक्तं धनंजय । ममात्मजस्य वचनं सूपपन्नमिदं तव ॥

शिक्ष मे भवनं गत्वा सर्वाण्यस्त्राणि भारत । वायोरग्नेर्वसुभ्योऽथ वरुणात्समरुद्गणात् ॥

साध्यं पैतामहं चैव गन्धर्वोरगरक्षसाम् । वैष्णवानि च सर्वाणि नैरृतानि तथैव च । मद्गतानि च यानीह सर्वास्त्राणि कुरूद्वह ॥

एवमुक्त्वा तु मां शक्रस्तत्रैवान्तरधीयत । अथापश्यं हरियुजं रथमैन्द्रमुपस्थितम् । दिव्यं मायामयं पुण्यं यत्तं मातलिना नृप ॥

लोकपालेषु यातेषु मामुवाचाथ मातलिः । द्रष्टुमिच्छति शक्रस्त्वां देवराजो महाद्युते ॥

संसिद्धस्त्वं महाबाहो कुरु कार्यमनुत्तमम् । पश्य पुण्यकृतां लोकान्सशरीरो दिवं व्रज ॥

इत्युक्तोऽहं मातलिना गिरिमामन्त्र्य शैशिरम् । प्रदक्षिणमुपावृत्य समारोहं रथोत्तमम् ॥

चोदयामास स हयान्मनोमारुतरंहसः । मातलिर्हयशास्त्रज्ञो यथावद्भूरिदक्षिणः ॥

अवैक्षत च मे वक्त्रं स्थितस्याथ स सारथिः । तथा भ्रान्ते रथे राजन्विस्मितश्चेदमब्रवीत् ॥

अत्यद्भुतमिदं मेऽद्य विचित्रं प्रतिभाति माम् । यदास्थितो रथं दिव्यं पदा न चलितो भवान् ॥

देवराजोऽपि हि मया नित्यमत्रोपलक्षितः । विचलन्प्रथमोत्पाते हयानां भरतर्षभ ॥

त्वं पुनः स्थित एवात्र रथे भ्रान्ते कुरूद्वह । अतिशक्रमिदं सत्त्वं तवेति प्रतिभाति मे ॥

इत्युक्त्वाकाशमाविश्य मातलिर्विबुधालयान् । दर्शयामास मे राजन्विमानानि च भारत ॥

नन्दनादीनि देवानां वनानि बहुलान्युत । दर्शयामास मे प्रीत्या मातलिः शक्रसारथिः ॥

ततः शक्रस्य भवनमपश्यममरावतीम् । दिव्यैः कामफलैर्वृक्षै रत्नैश्च समलंकृताम् ॥

न तां भासयते सूर्यो न शीतोष्णे न च क्लमः । रजः पङ्को न च तमस्तत्रास्ति न जरा नृप ॥

न तत्र शोको दैन्यं वा वैवर्ण्यं चोपलक्ष्यते । दिवौकसां महाराज न च ग्लानिररिंदम ॥

न क्रोधलोभौ तत्रास्तामशुभं च विशां पते । नित्यतुष्टाश्च हृष्टाश्च प्राणिनः सुरवेश्मनि ॥

नित्यपुष्पफलास्तत्र पादपा हरितच्छदाः । पुष्करिण्यश्च विविधाः पद्मसौगन्धिकायुताः ॥

शीतस्तत्र ववौ वायुः सुगन्धो जीवनः शुचिः । सर्वरत्नविचित्रा च भूमिः पुष्पविभूषिता ॥

मृगद्विजाश्च बहवो रुचिरा मधुरस्वराः । विमानयायिनश्चात्र दृश्यन्ते बहवोऽमराः ॥

ततोऽपश्यं वसून्रुद्रान्साध्यांश्च समरुद्गणान् । आदित्यानश्विनौ चैव तान्सर्वान्प्रत्यपूजयम् ॥

ते मां वीर्येण यशसा तेजसा च बलेन च । अस्त्रैश्चाप्यन्वजानन्त संग्रामविजयेन च ॥

प्रविश्य तां पुरीं रम्यां देवगन्धर्वसेविताम् । देवराजं सहस्राक्षमुपातिष्ठं कृताञ्जलिः ॥

ददावर्धासनं प्रीतः शक्रो मे ददतां वरः । बहुमानाच्च गात्राणि पस्पर्श मम वासवः ॥

तत्राहं देवगन्धर्वैः सहितो भूरिदक्षिण । अस्त्रार्थमवसं स्वर्गे कुर्वाणोऽस्त्राणि भारत ॥

विश्वावसोश्च मे पुत्रश्चित्रसेनोऽभवत्सखा । स च गान्धर्वमखिलं ग्राहयामास मां नृप ॥

ततोऽहमवसं राजन्गृहीतास्त्रः सुपूजितः । सुखं शक्रस्य भवने सर्वकामसमन्वितः ॥

शृण्वन्वै गीतशब्दं च तूर्यशब्दं च पुष्कलम् । पश्यंश्चाप्सरसः श्रेष्ठा नृत्यमानाः परंतप ॥

तत्सर्वमनवज्ञाय तथ्यं विज्ज्ञाय भारत । अत्यर्थं प्रतिगृह्याहमस्त्रेष्वेव व्यवस्थितः ॥

ततोऽतुष्यत्सहस्राक्षस्तेन कामेन मे विभुः । एवं मे वसतो राजन्नेष कालोऽत्यगाद्दिवि ॥